Over rouw: de hand van Carolien

Met mijn saxofoon loop ik voor de rouwstoet uit. Tussen de kerk en de begraafplaats speel ik Body & Soul, in mijn zwartste pak.

Je moet nog uitkijken met wat je speelt op zo’n gelegenheid, want met You don’t know what love is of You’ve lost that loving feeling kun je natuurlijk niet aankomen. Stel je voor dat iemand de tekst herkent. Het heeft ook iets oneerlijks: diegene in de kist kan niet meer reageren.

Terwijl ik doorspeel, kijk ik om me heen. We zijn bijna op de plek van de laatste saluut.

De dienst wordt geleid door Carolien Harrems, die dit duidelijk vaker heeft gedaan. Zonder dat je het doorhebt, staat ze steeds op de goede plek als je haar nodig hebt. Ze straalt rust en mededogen uit en op beslissende momenten geeft ze met minimale signalen precies aan wat er gaat gebeuren. Heel fijn. Op zo’n moment hebben nabestaanden wel wat anders aan hun hoofd.

Als de begrafenisstoet tot stilstand komt, krijg ik een knikje van Carolien: ik kan stoppen met de muziek.

Wat overblijft, kun je geen stilte noemen.

Andere geluiden, die eerder niet opvielen, klinken ineens tien keer zo hard. Het ruisen van de bladeren, een verdwaalde vogel, een krakende paraplu.

De afwezigheid van geregisseerd geluid legt de sfeer op de begraafplaats op een pijnlijke manier bloot. Deze mensen zijn verslagen van verdriet.

De ceremonie begint. Een vrouw stapt naar voren en spreekt een paar woorden. Ze is duidelijk gebroken.

Ik vind haar bijzonder moedig en ze zegt mooie, rake dingen – ineens, midden in een zin, blijft ze steken.

Ze huilt niet. Ze is alleen maar stilgevallen. Van de zijkant zie ik Carolien bij de vrouw staan. Ze heeft even afgewacht, komt dan dichterbij en houdt haar hand tegen de rug van de vrouw.

Licht en bijna onmerkbaar. Geen tekst, geen oogcontact. Na een paar seconden pakt de vrouw de draad van haar verhaal weer verder op. Carolien haalt de haar hand weer weg en de ceremonie gaat verder.

Hier was ik even stil van. Wat zou ikzelf gedaan hebben in Carolien haar plaats? Zalvende woorden waarschijnlijk, dat het allemaal wel goed komt? Daar had niemand iets aan gehad.

Of een publiek excuus: sorry mensen maar deze vrouw kan nu even niets meer zeggen? Ook nergens voor nodig.

Wat kun je doen voor iemand met zoveel verdriet? Een overledene kun je niet tot leven wekken. Emoties weglachen, ontkennen of eroverheen praten heeft weinig zin. Verdriet kun je niet wegnemen, soms is het alleen even genoeg om te voelen dat je het kunt dragen.

Carolien had de situatie dus goed gelezen: deze vrouw hád helemaal geen bemoeienis nodig. Geen oordeel, geen troost, geen luisterend oor, geen drama, geen gedoe.

De korte aanraking, een steuntje in de rug, zonder woorden. Dat was genoeg.

tom beek (c) hans reitzema

Tom Beek, saxofonist, webdesigner en tekstschrijver. Gezinskampioen tafeltennis. En alstie tijd over heeft ook fotograaf. Onregelmatig op Twitter en Instagram. Eindredacteur Jazz Bulletin.

1 reactie op “Over rouw: de hand van Carolien”

  1. Heel herkenbaar! Ik heb dit 2 maal meegemaakt met Carolien. De eerste keer was ruim 9 jaar geleden bij het overlijden en de crematie van mijn moeder en aanstaande januari 7 jaar geleden met mijn oudste dochter. We hadden Carolien wederom verzocht om deze tweede plechtigheid te begeleiden, omdat ze je zo het gevoel geeft dat het allemaal goed is. Het is tenslotte het laatste wat je nog kan doen voor je dierbare, een mooi en onvergetelijk afscheid. Wat een topvrouw met die hand op je rug.

    Beantwoorden

Plaats een reactie